Psikanaliz ve Marksistler

[Hoca]

Psikanaliz ve Marksistler

Marksizmin ilk temelleri 1890 ta, 40 sayfa olan bir taslakla 19.yüzyil bilimcisi Karl Marx tarafindan atilmistir. Aradan gecen 110 yil icinde ezilen halk kitleleri adina neden köklü cözümler getilrilemediginin adamakilli incelenmesi gerektigi kanisindayim.

Bu incelemeyi, marksistlerin; devrim öncesi ve sonrasi, insan ve kitle psikolojisi üzerine ellerinden gelen herseyi yaptiklari savlari üzerine yaptim.
Marksistler psikanalizi neden yillarca ellerinin tersiyle ittiler?
Bu soruya, bir soru ile aciklik getirebiliriz;
Insan soyu neden kendi özyapisini, yasamsal köken ve davranislarinin nedenlerini tanimaya her seyden cok direniyor?

Bence seytanin sakli oldugu yer burasi. Cünkü yillarca yasanan siyasal yikimlarin anlasilamayan nedenleri gizliydi bu sorunun yanitinda.
Sosyalist blokun yakin gecmise kadar caresizlik iqinde neden cebellestiginin kökenleri hep sosyalizmin yanlis uygulamalarinda arandi. Günümüzde dahi bu yetersiz, su sizdiran düsünce takkesini kafasinda tasiyanlarin sayisi az degil. Bugün dahi psikanalizin yalnizca adini duymus, ne ise yaradigini kavramamis olan milyonlarca insan sokaklarda geziyor.

Ayni tür kafa yapisi nedeniyle, gecmiste Rusya, Almanya ve Avusturya`da da az siyasal yikimlar yasanmamis; bireysel, toplumsal ve siyasal olani biribirinden ayiramamanin bedelini sonunda dünyanin heryerinde oldugu gibi yine yoksul halklarla, calisan kesim ödemistir.

Günümüzde burjuva ideolojisinin vardigi sinirlari görmezden gelmek demek; tipki inancli birinin her basi sikistiginda kutsal kitabina basvurdugu gibi Marks`a basvuran sayiysiz solcudan biri olarak kalmaya makum olmak demektir.

Marksistler, sistemi oturtma dönemlerinde psikoloji ile ilgili her yaklasimi, burjuvazinin bilimi olarak görmekteydiler.
Psikanaliz, kapitalizmin marazli haliydi onlar icin.
Sanki bir komünistin psikolojik sorunlari olmayacakmis gibi

saygiyla

[Anadolu]

Sayın Hoca şöyle demiş:

Psikanaliz ve Marksistler
Marksizmin ilk temelleri 1890 ta, 40 sayfa olan bir taslakla 19.yüzyil bilimcisi Karl Marx tarafindan atilmistir. Aradan gecen 110 yil icinde ezilen halk kitleleri adina neden köklü cözümler getilrilemediginin adamakilli incelenmesi gerektigi kanisindayim.
Bu incelemeyi, marksistlerin; devrim öncesi ve sonrasi, insan ve kitle psikolojisi üzerine ellerinden gelen herseyi yaptiklari savlari üzerine yaptim.
Marksistler psikanalizi neden yillarca ellerinin tersiyle ittiler?
Bu soruya, bir soru ile aciklik getirebiliriz;
Insan soyu neden kendi özyapisini, yasamsal köken ve davranislarinin nedenlerini tanimaya her seyden cok direniyor?
Bence seytanin sakli oldugu yer burasi. Cünkü yillarca yasanan siyasal yikimlarin anlasilamayan nedenleri gizliydi bu sorunun yanitinda.
Sosyalist blokun yakin gecmise kadar caresizlik iqinde neden cebellestiginin kökenleri hep sosyalizmin yanlis uygulamalarinda arandi. Günümüzde dahi bu yetersiz, su sizdiran düsünce takkesini kafasinda tasiyanlarin sayisi az degil. Bugün dahi psikanalizin yalnizca adini duymus, ne ise yaradigini kavramamis olan milyonlarca insan sokaklarda geziyor.
Ayni tür kafa yapisi, gecmiste Rusya, Almanya ve Avusturya`da da az siyasal yikimlar yasamamis; bireysel, toplumsal ve siyasal olani biribirinden ayiramamanin bedelini sonunda dünyanin heryerinde oldugu gibi yine yoksul halklarla, calisan kesim ödemistir.
Günümüzde burjuva ideolojisinin vardigi sinirlari görmezden gelmek demek; tipki inancli birinin her basi sikistiginda kutsal kitabina basvurdugu gibi Marks`a basvuran sayiysiz solcudan biri olarak kalmaya makum olmak demektir.
Marksistler, sistmei oturtma dönemlerinde psikoloji ile ilgili her yaklasimi, burjuvazinin bilimi olarak görmekteydiler.
Psikanaliz, kapitalizmin marazli haliydi onlar icin.
Sanki bir komünistin psikolojik sorunlari olmayacakmis gibi
saygiyla

Sayın hoca zaten söyleneceklerin çoğunu söylemişsiniz,pek fazla şey kalmamış.Bunun sıkıntısı pratik sürecin içinde,DKÖ'nde,sendikalarda yaşayınca insan neden sorusunu sormak zorunda kalıyor.Sorunun cevabının insanda olduğunu anlayıncaya kadar epey uğraşmak gerekiyor.Onun düşüncelerini,davranışlarını bu derece gerileten şeyin altında yatanları sorgulamadan geliştirilen şeyler bazen onun gerilemesini daha üst boyutlara sıçratabiliyor.Bunu anlamak için varolan uygulamaların çökmesi gerekiyordu anlaşılan.
Toplumsal dönüşümlerin,ekonomik yönelimlerin,savaşların,darbelerin insan üzerindeki etkileri hep es geçildi.Tüm bunların aslında insanı kendi doğasından biraz daha uzaklaştırdığını,gerilettiğini anlamak için insanın ödediği bedel biraz ağır geldi.Psikolojiden anlamam,ama pratik süreçteki tıkanmaların sadece teoriden,geçmişte veya şimdi yaşanan pratikten olmadığını anlayacak kadar insanlarla içli,dışlıyım.Bu sorunun çözümü olmadan sürecin bir adım ileriye gidemeyeceğini biliyorum sadece.Bunu kimin çözeceği konusunda zaten karamsarım.Kahramanlıklar bunu değiştirmeyecektir.Saygılarımla.

[Beckho]

Marx'ın savunduğu proleterya devrimi hiçbir zaman gelmeyecek.Çünkü bu devrimin arkası yok.Sadece bir ayaklanma olarak kalır.Gerçek devrim demokratik yollarla olur artık.Marx'ı ezberleyip ,bir dogma haline getirmenin sosyalizme hiçbir faydası yoktur.



SAYGILAR...

[erdi]

Sayın Beckho şöyle demiş:

Marx'ın savunduğu proleterya devrimi hiçbir zaman gelmeyecek.Çünkü bu devrimin arkası yok.Sadece bir ayaklanma olarak kalır.Gerçek devrim demokratik yollarla olur artık.Marx'ı ezberleyip ,bir dogma haline getirmenin sosyalizme hiçbir faydası yoktur.



SAYGILAR...

İşte buna saygı duyulur ve sosyalizm adına en demokrat yazı galiba, sn Beckho tartışmalarımızda bir çok arkadaşa Marx'ın devrim yanı sıra kanlı düşüncelerini bu devirde uygulanamayacağı sosyalizm olursa(olmazda) parlementer bir şekilde diktatörlük olmayacağını paylamşamda kimse bu fikri benimsemiyor buda Marx'ın doğma haline gelmiş olduğunu gösteriyor bana. Birisi çıkıyor yüzyılın entellektüli Marx'tan iyi mi biliyosun diyor

[Hoca]

Bunun sıkıntısı pratik sürecin içinde,DKÖ'nde,sendikalarda yaşayınca insan neden sorusunu sormak zorunda kalıyor.Sorunun cevabının insanda olduğunu anlayıncaya kadar epey uğraşmak gerekiyor.Onun düşüncelerini,davranışlarını bu derece gerileten şeyin altında yatanları sorgulamadan geliştirilen şeyler bazen onun gerilemesini daha üst boyutlara sıçratabiliyor.Bunu anlamak için varolan uygulamaların çökmesi gerekiyordu anlaşılan.

Belki de haklisiniz, cökmesi gerekiyordu...

""Toplumsal dönüşümlerin,ekonomik yönelimlerin,savaşların,darbelerin insan üzerindeki etkileri hep es geçildi.""

ve sonuclar önümüzde..
saygiyla

[serserikuş]

Sayın Beckho şöyle demiş:

Marx'ın savunduğu proleterya devrimi hiçbir zaman gelmeyecek.Çünkü bu devrimin arkası yok.Sadece bir ayaklanma olarak kalır.Gerçek devrim demokratik yollarla olur artık.Marx'ı ezberleyip ,bir dogma haline getirmenin sosyalizme hiçbir faydası yoktur.
SAYGILAR...

Haklısınız! Araştırmadan, temellerine bakmadan, önyargılı bir şekilde "pat" diye Marx'ın savunduğu devrim olmaz diyen insanlar oldukça biraz zor proleterya devrimi. Devrim niçin bir ayaklanma olarak kalsın ki? Niçin sömürenleri ortadan kaldırıp, daha iyi bir dünya kuramayalım ki? Bence asıl sorun, halka komünizmi anlatmada. Eğer halk komünizmin uygulanabilir ve aydınlık gelecekler vaadeden -ki zaten öyle- bir sistem olduğunu anlarsa, devrim öylede zor birşey değildir. Gerçek çözüm demokratik yollarla diyorsunuz. Hangi demokrasi, nerede uygulanan demokrasi? Günde kaç insan açlıktan ölüyor? Kaç insan hiçbir suçu olmadığı halde emperyalistlerin, açgözlülüğünün ürünü olan, savaşlarda ölüyor? Kaç insan istediği gibi bir hayat yaşayabiliyor? Kaç insanın beynine sınırlama getirilmiyor? Bunlar varken demokratik yollarla çözüm. Asıl komünizm değil, emperyalizmin başeğmeye alışmış insanlara sunduğu çözüm(!) olarak demokrasinin uygulanması ütopiktir. Marx'ı hiçbir komünist dogma haline getirmemiştir. Komünizm her zaman değişime ve tartışmaya hazır bir bütünlüktür. Stalin'in sırf Lenin'in teorilerini halkın dogma şeklinde kullanması nedeniyle, Lenin'in kitaplarını yasaklaması da komünizmin tek düze düşünmediğini ortaya koyan bir örnektir. Son olarak da unutmayın ki; sosyalizm varsa komünizm sayesinde işler ve sosyalizmin sonu da komünizmdir.
SAYGILAR...

[Hoca]

Feodalizmden demokrasiye,
Demokrasiden sosyalizme,
Sosyalizmden komünizme...

Bu sürec kacinilmaz yasanmaktadir zaten...

[Beckho]

Sayın serserikuş şöyle demiş:

...demokratik yollarla diyorsunuz. Hangi demokrasi, nerede uygulanan demokrasi? Günde kaç insan açlıktan ölüyor? Kaç insan hiçbir suçu olmadığı halde emperyalistlerin, açgözlülüğünün ürünü olan, savaşlarda ölüyor? Kaç insan istediği gibi bir hayat yaşayabiliyor?

Sizin bahsettiğiniz sömürüler ve ya haksızlıklarla demokrasinin ne alakası var.Demokrasi düşünce özgürlüğüdür.Düşündüklerini özgürce dile getirebilme ve propaganda yapmaktır demokrasi.Proletarya devrimi gelmeyecek çünkü, proleterya dediğimiz kesim ''suni denge''nin içinde.Halk arkasında bir şeyler kaybedeceiğini düşünüyor,haline şükür ediyor.Şuan yapacakları tek şey ayaklanma,gerisinin gelmesi imkansız.Bunun sebebi komünizm hakkında yeterli bilgi birikimine sahip olmamaları.Atatürk Kurtuluş Savaşı'nın ardından İnkılapları yapmasaydı ,zafer çıplak kalacaktı.Yani olay sadece yakıp yıkmayla bitmiyor.Önemli olan yerine neyi-nasıl getireceğimiz.Mesela Cem Uzan ÖSS yi kaldıracağını söylüyor,ama yerine kim bilir ne getirecek.Hadi Uzan'a oy verin o zaman,o da sadece yıkıyor .Emperyalizm ve haksızlıkların sadece yıkılarak biteceğini bilsem yarın sabah ilk işim bir yerleri bombalamak olurdu.Bunun adı devrim değil irticadır.Çünkü ülkeyi ileri değil ,geriye atar bu tür olaylar.Bu saatten sonra devrim ,sağlam bir parti örgütlenmesiyle(mecliste),halkın önünde ,onlara ışık veren entellektüel -aydın kesim sayesinde gerçekleşir.




SAYGILAR...

[hebun]

Sayın Hoca şöyle demiş:

Feodalizmden demokrasiye,
Demokrasiden sosyalizme,
Sosyalizmden komünizme...

Bu sürec kacinilmaz yasanmaktadir zaten...

Bu şemada kapitalizmi görmedim.Oysa ki ben kapitalizmde yaşadığımı sanıyordum.Yoksa demokrasi derken kapitalizmi mi kastettiniz?Aslında bu özdeşleştirme gayet mantıklı olsa gerek.Ne de olsa bütün demokratik teoriler kapitalist pratikle sonuçlanıyor.

Bence burda sorun(ki marks'ın da en büyük hatasıdır) bu "kaçınılmazcılık" anlayışılının kendisidir.Halbuki olacağı kesin denilen şeyler aslında hiç olmaya dabilir.Ama gene de "olacak olan olacaktır."

[Nostrum]

Sevgili arkadaşlar,

Psikanalizin başlarda yadırganma sebebi, materyalist koşullarla açıklanamamasıdır.Bu nasıl oluyor diyeceksiniz,şöyleki;

Komünal yaşam içerisindeki insan bencil olmaz.Kişi bu gibi psikolojik olayların etkileşim sahasını çevresinden alır.Yani bir insan doğuştan açgözlü,kibirli veya genel tabir ile ''kötü insan'' olarak doğmaz.İnsan,yaşamın koşullarına göre büyür gelişir ve hayatını sürdürür.

Marx,insanı bu koşullara iten materyali para olarak koymuştur.Der ki,artı değere sahip olundukça,güç odaklarıda bu artı değerin kontrolüne göre değişiklik gösterir.Yani üretim fazlasını elinde tutan insan,bu şekilde ''kötü insan'' haline gelir.Özet anlamı ise,üretilen değerin,üretilmesi için harcanan paradan fazla olmasıdır.

Kişi veya kişiler,gereğinden fazla üretilen malın sahibi oldukları sürece,toplumda güçlü bir yapıya sahip olurlar ki,adaletsiz burdan kaynaklanır.

Yerleşik adıma hayat atılırken,bu üretim fazlasının bir güce ve çalışmamaya gören insan,kendi koşullarını iyileştirmek adına buna sahip olmaya tamah etmiştir.İnsanı bu tamahkarlığa iten bu üretim fazlasıdır.O yüzden sosyalizmden ziyade asıl adalet komünal yaşam felsefesiyle açıklanır.(Pratikteki verimliliği tartışılır)

Psikanaliz nevrotik vakaların tedavisinde kullanılan bir yöntemdir.Nevrotik vakaların en önemli olgusu ise ''bencillik'' tir.Zira yukarda buna değindim.Tabi bu nevrotik teşhise onlarca şey ekleyebilirsiniz ancak psikanaliz dendiği zaman akla Freud geldiği için,durum onun anlayışına göre açıklanmalıdır.

1-Psikolojik determinizm:Tüm insan davranışlarının bir anlamı vardır.İnsan zihninin belli bir takım işleyişi, belli yasalar çerçevesinde diğer işleyişlere bağlıdır. Sonuçlara bakarak sebeplere ulaşmak olasıdır.

2-İnsan zihninin zamanın belli bir noktasında sahip olduğu işlevler:İnsan zihninin üç öğesi vardır.İd, ego, süperego.İd, içgüdülerin, dürtülerin, doyurulmayı bekleyen gereksinimlerin haznesidir.Süperego, töresel, ahlaki içselleştirmelerin, yasaların, yasakların, değerlerin ve ideallerin katmanıdır. Ego, bu iki katman arasında yer alan ve savunmaları ile birbirine zıt iki kuvvet arasında denge kurmaya çalışan bir katman ve bünyedir.

3-İnsan varlığının psikososyal yanı:İnsan içinde yaşadığı toplumdan etkilenir ve toplumu etkiler.

Bu maddeler daha çoktur ancak Marx ile çelişen 2.maddedir.Tabi bu benim görüşüm ancak Marx'ı anlamak yıllar aldığı için ne kadar tutarlı olup olmadığı bilinmez.
Psikoloji dersimde öyle iyi değildir ama hatırlamak adına güzel oldu.