Türkiye'de feodalizm

[_Hippie]

Türkiye'de feodalizm konusu Türk sosyolojisinin uzun yıllar tartışma konusu olmuştur.Bugün de halen bu konu üzerinde duruluyor.Bu konudaki görüşlerinizi merak ediyorum.
Feodalizm,batının 9-10.yy'lardan liberalizm fikirlerinin ortaya çıkmasına kadar ve hatta sanayi devrimine kadar içinde zorunlu olarak bulunduğu ekonomik ve siyasi pratiğidir diyebiliriz.Ekonomik üretimin tarıma bağlı olduğu bir dönemdir.
Bu sistemin batıya has ve onun zorunlu bir uygulaması olduğunu ve doğuda(osmanlı dev.) olmadığını,yeni burjuva-demokratik cumhuriyetten sonra da feodal kalıntılardan söz etmenin mümkün olmadığını söyleyen bilim adamlarımız var.Bu fikirlerin temelinde de osmanlı deletinde ortak mülkiyetin var olduğu ileri sürülür.
Sizlere göre Osmanlı Devletinde feodalizmden,demotratik cumhuriyette ise feodal kalıntılardan söz etmek mümkün müdür?

[ugurozaltn]

ülkemizde demokrasi hem çok, hem yok.
bu birazda çizginin hangi tarafında durduğunla ilgili.

dizi başına 20-40 milyar alanların dünyasındansan her işin bir telefonla çözülür
aval aval tv de onları televole programından izleyenlerdensen en küçük bir hizmeti alabilmen için baldızın bile öpülür

yaaaaa

[sosyoloq]

Niyazi Berkes kaynaklı olarak söyleyebilirim ki..türkiye de daha doğrusu osamanlı döneminde feodalizm şeklinde bir örgütlenme yoktur.çünkü mülk devletindir devlet despottur.yani despotun kendisi.iktidar olan kişi.örgütlenme toprak çerçevesindedir.toprak, yani imparatorluk sınırlarından mülküm diye söz edilir.teba,kul anlayışı vardır.halk, köylü despota tabidir varlığını ona borçludur aynı şekilde despotta halkı sağmal bir inekten farklı görmez.ekonomi yağma ekonomisi savaş ganimet ekonomisi bi de vergilerden ibarettir.

toprak mülkiyetinin tek elde toplandığı bi yerde feodalizm den bahsedilemez ki osmanlı bu anlamda şahsına münhasır bir örnektir.bu örgütlenme kapitalizmin temellendiği modern bilim aydınlanma sürecinin gerisinde kalan osmanlının yavaş yavaş palazlanan ticaret burjuvasına toprak satmasıyla bozulur.daha doğrusu kapitalizmin osmanlıya sireyet etmesiyle despotun tek var olma kaynağı olan askeri kuvveti hala arkasında bulabilmek adına kaynak sağlama zorunluluğu sonucu mülküm denilen toprak gelir kaynağı olur.ardından gelen kapütülansonlar imtiyazlar borçlar vs ve sonuç dışa bağımlı bu günkü türkiye ekonomisi..çünkü marxın asyatik üretim tazrı diye tanımladığı bu örgütlenme biçimi tarımsal üretime dayanmaktaydı ticaret belli bir kesimin elindeydi ve sadece ihtiyaç ekseninde bir üretim vardı. artı değer yaratmayan ekonomi sanayide üretimde avrupanın gerisinde kalınca tarım toplumu olan bir ülke buğday ithal eder hale geldii.. bugün dahi sanayi adına yapılan yatırımların çoğu avrupanın arka bahçesi olan bir 3. dünya ülkesi görüntüsü sergiler şekilde avrupanın kendinden uzak tutmak istedikleri ve parça ithal edip burada monte etme şeklindedir. KOÇ' un anadol u bile hala bi şehir efsanesi gibi anlatılır

[ali0_1]

Dünya da feodal yapılanmaya benzer bir yapılanma var bence...

Devletlerin çıkarları bazı kişi;aile;şirket;kurum lardan fazlasıyla etkilenebiliyor...

Hatta devletler belki de bu etkilerle yolunu çiziyor...

:74

[nazanozkan]

bence türkiye de feodalizm çok girift bi konu...çünkü çoğu konuda olduğu gibi bu konuda da osmanlı mirasının etkilerii çok baskın durumda ...
gayet iyi biliyoruz ki osmanlının ekonomik yapısı avrupadaki yaştaşlarından çok farklıydı...kapitalizm gelişimini avrupa da tamamlamış ancak osmanlı gibi (sayın sosyolog ben de asyatik kavramına tamamen katılıyorum) asyatik sistemli ekonomilerde yarım yamalak yapıştırılmak suratiyle iliştirilmiş ve ortaya günümüz sapık ekonomisi çıkmıştır. (bu arada ben iktisat fakültesi mezunuyum,kendimi kaybedip kaptırabilirim...durdurun... :p )
Batı’da feodal lordun başlıca amacı, kendi özel mülkü üzerindeki feodal egemenlik haklarını merkezî krallığa karşı korumak ve sürdürmek iken, Osmanlı’da egemen sınıfı oluşturan bürokrasisinin temel kaygısı, kendi egemenliğinin başlıca kaynağı olan despotik devleti, yani kendi merkezî iktidar gücünü merkezkaç güçlere (derebeyleşmeye) karşı korumak olmuştur hep.
sonrası da sosyolog beyin dediği gibi gelişir...

kaldı ki günümüz türkiyesinde feodalizm avrupadan tekrar tekrar alınmaya çalışılıp yine yarım yamalak iliştirilmeye çalışılmaktadır...yoksa avrupa birliği girişiminin avrupadaki amacı feodal yapıya inat mıdır yoksa ben mi yanlış bi çıkarımdayım?

[ugurozaltn]

sosyal yönden bu kadar bulamaç oluşumuzda ne avrupalı nede asyalı olamadığımız içindir belkide.
ortadoğu kültürünüde eklersek tam bir çorbayız aslında.

üzerimizdeki elbise 40 pare cinsinden.
her renk, her telden müzik, her türlü karışık kültür ve gelenek bizim hukuk sistemimizi de mahvetmiş durumda.Allah düşürmesin ama bunu adliyelere düştüğünüzde çok iyi görüyorsunuz.

saygılar

[sosyoloq]

Sayın nazanozkan şöyle demiş:

sosyolog beyin dediği gibi gelişir...

konuyla alakası olmayacak ama bana çok ilginç gelen bişeyden bahsetmek istiyorum..bu adresteki forumlara tesadüfen yazmaya başladım ve ilk olarak ilgimi çeken başlık da "sosyoloji türkiye için ne ifade ediyor" du.ilginç olan kısım avatar da kullandığım halde erkek olduğumun (olmam gerektiği mi?)düşünülmesi bununla çok sık karşılaşmaya başladım sanırım sosyoloji türkiyeye biraz da ataerkilliği ifade ediyor yada genel olarak bilim..hemen zanaatımızı konuşturup konuyla bağlantıyı kurmak gerekirse ki çok sevdiğim bi hocam sosyologların en alakasız konuları bağlamak gibi bi meziyetinden bahdeserdi kul, teba sisteminin pasif, despota endeksli hayat süren bireylerin(padişahım çok yaşa) düzeninden, devlet "baba" (nerde bu devlet bize sahip çıksın) anlayışına evrilen ataerkil sistemin görünümlerinden biri olsa gerek.. daha ilkel dönemlerede dayandırılabilir tabi ama maksat konuyu bağlamak olsun

[adil]

Öncelikle toplumların nasıl devletli ve sınıflı topluma geçildiğine bakılmalıdır. Bu konuda doğu tipi devlet oluşumu ile batı tipi devlet oluşumu farklıdır. Batıda devlete geçiş özel mülkiyet kavramıyla ve kölecilikle alakalıdır. Doğuda ise despotik, tek bir hanedana ait olan devletler kurulmuştur. Bu doğu tipi devletler bazen ilkel komünal özelliklerini içlerinde barındırmışlardır. Osmanlı Devleti de doğu tipi despotik bir devlet olarak kurulmuştur. Toprak bütünüyle despota (padişaha) ait olup işleme hakkı köylünündü. Özel mülkiyet teoride yoktu, pratikte ise halkın birbirini batıdaki gibi sömürmesine fırsat vermeyecek şekildeydi.
Fakat Avrupa rönesansla birlikte gelişirken Osmanlı geri kalmıştı. Yeni kıtaların bulunması, sanayi devrimi gibi olaylarla batı karşısında güçsüz düşen Osmanlı da despotik feodalizmden (bu Osmanlıya has birşey) burjuva feodalizmine geçti. Toprak ağalığı gibi şeyler bu zamanda çıktı. Gerçi bunun bir sebebi de tımar sistemiydi.
Bu arada Osmanlı güçlü dönemlerinde lonca sistemi diye bir sistem uygulamıştır. Bu sisteme ilkel sendikalizm diyebiliriz.
Osmanlı zamanında kapitalizme geçilmeye başlandığını söyleyebiliriz. Fakat bu daha çok yabancı sermayeyle olmuştur. Burjuva-demokratik sistem bu topraklarda meşrutiyetin gelmesiyle başlamış sayılır.

Osmanlıda feodalizm konusunda Sayın canuğur'un görüşlerini merak ediyorum?
saygılar;

[canugur]

Tarihte ilk örgütlü köleci devleti Gazneliler oldugu halde, daha sonra halifeligi ele geciren türklerin anadoluda kurduklari feodal sistemin; yani Osmani´nin köleci olmadigini söyleyebilirim.

Bunu da saniyorum, Andolu halklarinin, asya üretim tarzi sistemi ile gelisim göstermesinin yaninda, asya kültüründe kölecilik anlayisinin olmadigina bagliyorum.

Sayin adil´in de belirttigi gibi bir cok kez yazmisimdir.
Oslamli, rönesanstan hic bir bicimde etkilenmemis; ki bunun nedenlerini de biliyoruz, aydinlanma hareketlerinden nasibini almamis olmasidir.
(bunda, en büyük etkenin din oldugunu söylemeden etmeyecegim)
Bu da yikimi zorunlu kilmistir.
HAtta günümüzde dahi osmanli feodalitesinin kalintilarina, özellile düsünce alaninda rastlamak mümkün.
saygilar