Karamanoğlu Mehmet Bey’i arıyorum

[DonJuan]

Karamanoğlu Mehmet Bey’i arıyorum
Göreniniz, bileniniz, Duyanınız var mı?
Bir ferman yayınlamıştı:
“Bu günden sonra, divanda, dergâhta, Bargâhta, mecliste, meydanda
Türkçe’den başka dil konuşulmaya” diye
Hatırlayanınız var mı?
Dolanın yurdun dört bir yanını,
Çarşıyı, pazarı, köyü, şehri, Fermana uyanınız var mı?
Nutkum tutuldu, şasırdım merak ettim,
Dolandığımız yerlerdeki Türkçe olmayan isimlere,
Gördüklerine, duyduklarına üzüleniniz var mı?

Tanıtımın “demo”, sunucunun “spiker”,
Gösteri adamının “showmen”, Radyo sunucusunun “diskjokey”,
Hanım ağanın, “firstlady” olduğuna
Şaşıranınız var mı?
Dükkânın “store”, bakkalın “market”, torbanın “poşet”,
Mağazanın “süper”, “hiper”, “gross market”,
Ucuzluğun, “damping” olduğuna
Kananınız var mı?

İlan tahtasının “billboard”, sayı tablosunun “skorboard”,
Bilgi alışının “brifing”, bildirgenin “deklarasyon”,
Merakın, uğrasın “hobby” olduğuna
Güleniniz var mı?
Bırakın eli, özün bile seyrek uğradığı,
Beldelerin girişinde“welcome” çıkışında “goodbye”
Okuyanınız var mı?

Korumanın, muhafızın, “body guard”,
Sanat ve meslek pirlerinin “duayen”,
İtibarın, saygınlığın,“prestij” olduğunu
Bileniniz var mı?
Sekinin, alanın “platform”, merkezin “center”,
Büyüğün “mega”, küçüğün “mikro”, sonun “final”,
Özlemin hasretin, “nostalji” olduğunu
Öğreneniniz var mı?

İş hanımızın “plaza”, bedestenimizin “galeria”,
Sergi yerlerimizi, “center room”, “show room”,
Büyük şehirlerimizi, “mega kent” diye
Gezeniniz var mı?

Yol üstü lokantamızın “fast food”,
Yemek çeşitlerimizin “menü”,
Hesabını, “adisyon” diye
Ödeyeniniz var mı?
İki katlı evinizi “dubleks”,
Üç katlı komşu evini “tripleks”,
Köşklerimizi “villa”, eşiğimizi “antre”,
Bahçe çiçeklerini “flora” diye
Koklayanınız var mı?

Sevimlinin “sempatik”, sevimsizin “antipatik”,
Vurguncunun “spekülatör”, eşkıyanın “mafya”,
Desteğe, bilemediniz koltuk çıkmağa, “sponsorluk”
Diyeniniz var mı?
Mesireyi, kır gezisini “picnic”,
Bilgisayarı “computer”, hava yastığını “air bag”,
Eh pek olasıcalar, oluru, pekalayı, “okey” diye
Konuşanınız var mı?

Çarpıcı önemli haberler, “flash haber”,
Yaşa, varol sevinçleri, “oley oley”,
Yıldızları, “star” diye
Seyredeniniz var mı?
Virvirik dağının tepesindeki köyde,
“Cafe show” levhasının altında,
Acının da acısı
Kahve içeniniz var mı?
Toprağımızı, bayrağımızı,
İnancımızı çaldırmayalım derken,
Dilimizin çalındığına, talan edildiğine,
Özün el diline özendiğine,
İçi yananınız var mı?

Masallarımızı, tekerlemelerimizi,
Ata sözlerimizi unuttuk,
Şarkılarımızı, türkülerimizi,
Ninnilerimizi kaybettik,
Türkçe’miz elden gidiyor,
Dizini döveniniz var mı?

Karamanoğlu Mehmet Bey’i arıyorum,
Göreniniz, bileniniz,
Duyanınız var mı?
Bir ferman yayınlamıştı …
Hayal meyal hatırlayıp da,
Sahip çıkanınız var mı?

Yusuf YANÇ

[doğançay]

Sevgili Don Juan,

Bunlar acı örnekler.
Karamanoğlu Mehmet Bey Arapça-Farsça için bu endişeleri duyuyordu.
Selçuklular sonrası aslında hep Tanzimat derler ama Kanunu'nin yani Batı'nın daha doğrusu Fransa'nın HAMİSİ'nin Fransuva adına annesinin dilenciliği ile lutfedilen KAPİTÜLASYONLAR ile Türkçe Batı dillerinin talanına uğramıştır.

Tanzimat dönemi olsa olsa bunun tatlısı entellerince tescilidir.
Tanzimat ile tek kazanımımızın Bursa ve İstanbul'daki KÖLE PAZARININ kalkışıdır.

Britanya da ABD'ye çalışan İngiliz Denizci Tüccarlar köleliği Britanya Kraliyetine ödenen yüksek vergiler nedeniyle kaldırarak bugünkü gemicilerin Panama bandırası gibi,Çin Doğu Avrupa'ya yatırımı tercih eden yerli tacirler gibi;

Afrika köle ticaretini Yeni Dünya Amerika'ya yönlendirmiş olmalarıdır.

Bize yenilikmiş gibi sunulur ama zaten zor durumda olan Osmanlı İmp. köle ticaretinin özellikle Britanya'nın dayatması ile kaldırmak zorunda kalınca vu rekabeti Amerika'ya kaptırmıştır.Tabii Britanyalılar Amerikan görece Hukukunun sağladığı kolaylıkla Britanya adasına gelirleri yine aktarmışlardır.Yani o çağın kara para aklama biçimi.

Fransız Kapütülasyonları,Britanya Sömürgeciliğinin kurbanlığı,Tanzimat,Protestan Hristiyan Misyonerler derken Türkçe ciddi biçimde kıyıma,talana uğramıştır.

Cumhuriyet döneminde Latin harflerinin kabulu ile de Arapça-Farsça'dan açılırken İngilizce,Fransızca'ya hastalığına yakalanmıştır Türkçe.

Günümüzde Talya,Tanya,Lara,Karya,Selen daha eskiden İskender,Suzan Şimdilerde Melis,Melisa ad olarak yaygınlaşmıştır.

Osmanlı'nın Ferhunde,Dilruba,Mükerrem,Feriştah'ları terkedilmiş ama yerine de bunlar gelmiştir.

Bileda,Bozok,Uygur,Orhun,Uygar unutulmuşsa da Gökçe,Gökşin,Tan,Altan,Ayhan,Asena çok şükür unutulmamıştır.

İyi bir Gregory Petrov çalışmasıyla bir uyanış gerçekleşebilir.

Saygılar,
doğançay

[DonJuan]

İyi bir Gregory Petrov çalışması mı Sevgili Doğançay?
Kısa vadede derdimize deva olabileceğini sanmamakla beraber, uzun vadede (oldukça sağlam bir proje ile desteklendiği takdirde) çözüm olabileceğini düşünmekteyim.
Şu an için istediğimiz; Nişantaşı’na ya da Taksim’e çıktığımızda kendimizi yurt dışında herhangi bir varoşta hissetmeyelim (varoş diyorum çünkü son derece özensiz ve estetik kaygılardan uzak, ucuz, orijinal olmak yolunu değil, özenmek yolunu seçen vitrinler çoğu), baktığımız levhalar, mağaza vitrinleri, sokaklar vatanımızda olduğumuzu anımsatsın yeterli.
Es kaza yolda kalan babaannemiz adres sorduğu zaman, McDonalds’tan düz devam edin, karşınıza çıkacak Starburckstan yukarı sapın, Florance Nightingale’in tam karşısı diye izah edilen adresi ne babaannemiz anlayabilir ne de biz ağlanacak halimize gülebiliriz.
Sadece dilimizin tüm güzelliğini; inceliğini hayatımızın her boyutunda görmek istiyoruz.
Kendimizle barışmak; komplekslerden arınmak zamanı gelmemiş midir artık?
Göz gördüğüne; kulak duyduğuna alışır derler, ama artık alışmasınlar; yoksa kendimize benzer yanımız kalmayabilir.

[doğançay]

Sayın Donjuan ,
Prof. Oktay Sinanoğlu'nun ''Bye Bye Türkçe''sini hala okumadıysanız okumanızı öneririm size ve tüm katılımcılara..Eminim hoşunuza gidecektir.

İkinci kitabı da çıkmış:''Geleceğe Dair..'' sanırım.

Bu Nişantaşı Yaşamı'nı oldukça iyi açıklayabilir.
Aslında yeni birşey değil bu.Eskisi de var:

''Şişli'de bir apartıman,
Eğer yoksa halin yaman,
Nikel kübik mobilyalar,
Duvarda yağlı boyalar,

İki tane otomobil,
Biri açık biri değil,
Gündüzleri sen gidersin,
Gündüzleri çaydan çaya
Hanım gider sen gidersin,
O balodan şu baloya.

Lüküs hayat,lüküs hayat,
Yan gel de keyfine bak,
Ne ömür şey,oh ne rahat,
Yoktur eşin lüküs hayat!''

İşte böyle.Görgüssüzlüğün daniskası ,komplekli bir yaşam!

Böyle bir ortamda kendisinin onurlu varlığından vaz geçmişler için Türkçe önerebilir misin?

O bölgeleri ben Jack Londan'ın Demir Ökçe'sindeki son ek-burjuva alanları olarak görüyorum.Yarı güvenli,parlak ama arka tarafları çürümüş.Çürüklerin Fransız kokuları ile örtbas edilmeye çalışıldığı alanlar...

Saygılar,
doğançay