Türkçe Sözlük Yok

[beg]

TDK denen kurum, sözlük hazırlama ilkelerini bilmemektedir, ya da diğer bir deyişle, dünyadaki sözlük hazırlama ilkelerine göre değil, kendi kafasına göre sözlük hazırlamaktadır.

Dünyadaki tüm sözlüklerde, o dilde olup ta, sözlüğünde olmayan 1 sözcük dahi gösteremezsiniz, meselâ Arapça'da olup da Arapça sözlükte olmayan, Fransızca'da olup ta, Frasızca sözlükta olmayan 1 tek sözcük yoktur.

Oysa Türkçe'de olup ta TDK'nın sözde sözlüğünde olmayan benim 6 yıldır yaptığım çalışmalarla ulaşabildiğim yaklaşık 50.000 kadar öz Türkçe sözcük sözlükte yoktur.

Kaldı ki bu sözcükler "eksiz" yalındır.Ek almış ve yeni türetimlerle geliştirilmiş hali daha fazla olacaktır.

Kimileri, İngilizce sözlükteki madde sayısıyla, Türkçe sözde sözlükteki madde sayısını karşılaştırıp Türkçe'nin de kadar güçsüz bir dil olduğundan dem vurur, kimi de bunu Arapça ile yapar.Oysa yukarıda yazdığım gibi, bizim henüz sözlüğümüz yok, neyi karşılaştırıyorsunuz?


Birincisi, İngilizler, sözlük derken "ansiklopedik sözlük"ten bahseder, yani İngilizce'deki 600.000 madde içerisinde London var, Cape Town var, tüm Büyük Britanya adasındaki köy adlarına kadar yerleşim adları var, bütün Birleşik Krallığa bağlı topralardaki yerleşim adları var, bizde ise Ankara dahi yok, bu bir...

İkincisi, İngilzce'de sözcüğün tüm halleri yazılır sözlüğe, bizde ise sadece kullanılan halleri yazılır, meselâ Yazılabilir yoktur bizim sözde sözlükte, ama İngilzce sözlükte writable vardır...

Üçüncüsü, İngilizce 600 yıllık bir kreol (karma dil) olduğu için, Türkçe gibi fonetik bir dil olmadığı için, içerisinde "homografik" > "yazımdaş" sözcükler yoktur.

Bir dilde aynı biçimde seslendirilen sözcüklere "sesteş" (homofonik), ve aynı yazılan ama farklı sözcüklere "yazımdaş" (homografik) denir, Türkçe, bir yazımdaş ve sesteş sözcük talayıdır (okyansu.)

İngilizce'de hiç yazımdaş söz yoktur, sadece bir iki sesteş vardır "aç" demek olan "hangıry" ve Macareli demek olan "hangıry" ancak yazımdaş olmadıklarından sözlükte ayrı maddede verilir.

Türkçe'de ise bol miktarda yazımdaş-sesteş sözcükler vardır, TDK denen kurum, Türkçe madde kırımı yapmaktadır.

Aynı yazılan ve söylenen, ama "aynı kökten gelmeyen" "ayrı bir sözcük" olan, sözleri tek maddeye yazar ve numara verir, işte bu yanlış yol, Türkçe'deki söz sayısını eksik gösterir.

Meselâ , Türkçe'deki Yüz sözcüğünün dört anlamı yoktur, tam aksine Türkçe'de dört farklı yüz sözcüğü vardır.Yani dördüz kardeşlere tek nüfus kağıdı çıkarır TDK.Oysa tümü ayrı birer bireydir.

Tüm bu aynı kökten gelmeyen, faklı olan dört ayrı YÜZ sözcüğü 4 ayrı maddede verilmelidir, bu bir şişime değil, doğrusudur.Bu sözler aynı kökten gelse idi, ya da zamanla yan anlam kazansa idi tek maddede numaralandırmayla verilebilir.Örnekleyelim;

Yüz : (ad) : Doksandokuz'dan sonra gelen sayı

Yüz- (eylem) : Suda yüzmek, çimmek

Yüz (ad) : surat, çehre, sima

Yüz- (eylem) : deri sıyırma

İşte doğrusu budur, 4 ayrı, müstakil başka YÜZ sözü vardır, TDK utanmasa, tüm sözlüğü tek madde yapacak, türkçe'de 1 sözcük var diyecek

Örnek;

atmak : 1) fırlatmak 2) bilgisi olmadığı halde bir konuda fikir öne sürmek

İşte burada, numaralandırma yapılabilir, çünkü ikinci anlamı sonradan kazanılmıştır, aynı köktendir.


İşte bu yanlış sözlük hazırlama ilkeleriyle Türkçe sözcük sayısı kuşa dönmüş şekilde verilmektedir.


Sözlükte olmasa da Türkçe'de olan 50.000 kadar sözcükten örnekler, b sözler diğer Türk dillerinde vardır, Anadolu Yörükleri arasında da çoğu yaşamaktadır.

TDK'nın sözlüğünde Yunanca Ihlamur vardır, ama Türkçe'si olan Yöke yoktur, neden? Ben bu sözcüğü biliyorum ve kullanıyorum, TDK'n nasıl haberi yok?

İşte sadece bu örnek bile hiçbir dilde verilemez.Ne Arapça'da, ne Frasnzıca'da ne İngilizce'de, oysa Türkçe'de 50.000 küsür (belki daha da fazla) sözcük bilinmemektedir bile.

Osmanlıca uydurma olan Dar-ı Çin (Çin ağacı) > Tarçın, sözü sözde sözlükte vardır ama Türkçesi Kadız yoktur, Farsça Peynir sözlükte vardır ama Türkçei Bışlak ayrıca Çığıt, "lor" demek olan Torak vb... sözde sözlükte yoktur, ki bunlar Türk buluşudur.

Sadece şurada 5 sözcük saydım bir çırpıda... gerisini düşünün, bu kimin sözlüğüdür?

Öte yandan, meselâ Arapça'da, Fransızca'da günlük dilde kullanılmayan ama kapasite olarak "dilde bulunan" sözcükler dahi sözlükte yer alır.Nasıl diyeceksiniz, işte Türkçe'den örneklerle açıklayacağım, bu dillerde ileride bu sözler anlama bürünürse, karşılıkları büründüğü anlamla yer alır, sözlükler sürekli yenilenir.

Türkçe'den örnek vereyim;

Meselâ düşünmekten düşünce, eğlenmekten eğlence, dilimizde vardır, aynı biçimde yazmaktan yazınca, okumaktan okunca da ve tüm eylemlerden olan türevleri de aslında Türkçe'de vardır, ileride kullanılmayı beklemektedirler, işte Arap, Fransız bu gibi sözleri bile sözlüğe koymuştur, zaten bunu yapınca ister istemez o sözcük gerek halkça, gerek aydınlarca, yazar-çizerlerce bir anlama büründürülüp dile kazandırılmaktadır, bizde ise yüzbinlerce bu gibi "var" ama "yok" sözcük yitip gitmiştir.

Türkçe, odaları boş duran bir eve benzer, 10 oda bir salon, siz bu evin bir odasına tıkılmışsınız ki o odanın bile tümünü kullanmıyorsunuz, ve diyorsunuz ki "bu ev amma da küçük" hayır bunu diyenin beyni küçük, içi hazine dolu sandığı, oturak olarak kullanırsan suç sendedir, son model arabayla tarla sürersen suç sendedir, aygıtta değil.

Sevmekten sevgi, duymaktan duygu, vermekten vergi v.b... yok mudur? O halde, doğmaktan doğgu, ölmekten ölgü, durktan durgu ve tüm eylemlerin türemeleri yok mudur ? Statü yerine "durgu" demebilir ki tam Türkçesi "durum"dur, okunca, yazınca, kompozisyon ya da roman ya da senaryo ya dabenzeri birşeye karşılık olamaz mı? Elbette olur, Arap gibi, Fransız gibi sözlüğe koy, gerçek aydınlar, gerçek yazarlar bakalım neye bürüyecek?Türkçe'ye bu hak neden tanınmaz? Neden Türkçe ve Türkler aşağılanır?


Tüm diller için uygulanan sözlük hazırlama ilkeleriyle sözlük hazırlarsak, Türkçe'de olan bütün sözleri sözlüğe alırsak, kapasite olarak duran bütün sözleri türetip sözlüğe koyarsak, biz de gerek Türkiye'deki yerleşim adlarını gerek Türk dünyasındaki yerleşim adlarını, gerek Osmanlı'dan kalan yerleşim adlarını, İslâm coğrafyasındaki yerleşim adlarını v.b. sözlüğümüze koyarsak, düzenli şekilde terim türetimleri yaparak her yıl binlerce yeni sözü sözlüğe eklersek, eski Türkçe'den hemen hergün söz diriltirsek, abartısız olarak sözlüğümüzdeki made sayısı su içinde 900.000'e çıkar, yani Türkçe'nin hapşırdığında çıkaracağı sayıdır bu, İngilizcede ise akıl almaz uydurmalarla 600.000'e zor ulaşılır.

Tüm bunları bilmeden, İngilizce-Türkçe kıyaslaması yapmak, Arap milliyetçiliğiyle Arapça'nın üstünlüğünden dem vurmak bilmezliktir.Arapça, Fransızca, Latince nasıl gelişti bileniniz var mı? İlgili konulara değindiğimiz bir başka başlığa da bakmanızı öneririm. => http://www.yaziyaz.com/forum/thread1864-3.html


Sonuç olarak, birgün gerçek Türkçe Sözlük hazırlanırsa, İngiliz ve Arap hayranlarını şaşı edecek madde sayısı çıkar karşımıza ki bu şişirmelerle, uydurmalarla ulaşılmış bir sayı değil, Türkçe'deki gerçek söz varlığıdır.

[sesli]

Sayın Beg,

Dediklerinize katılmamak imkansız...Gelgelelim sanki Türkçe sözlük konusu sadece TDK'ya aitmişcesine düşünmek yanlış. Bence dediklerinize uygun sözlük çalışmaları yaparak, değindiğiniz doğrultuda eksiksiz bir sözlük yapmak için arkadaşlarınızla birlikte çalışmaya başlarsanız en doğrusu olur diye düşünmekteyim. TDK' ya da örnek olursunuz...Eleştirinin en güzeli eleştirilemeyecek kadar güzelini yapmaktan geçer...

Saygılarımla,

[beg]

Sayın Beg,

Dediklerinize katılmamak imkansız...Gelgelelim sanki Türkçe sözlük konusu sadece TDK'ya aitmişcesine düşünmek yanlış. Bence dediklerinize uygun sözlük çalışmaları yaparak, değindiğiniz doğrultuda eksiksiz bir sözlük yapmak için arkadaşlarınızla birlikte çalışmaya başlarsanız en doğrusu olur diye düşünmekteyim. TDK' ya da örnek olursunuz...Eleştirinin en güzeli eleştirilemeyecek kadar güzelini yapmaktan geçer...

Saygılarımla,

Böyle bir düşüncemiz var, İnşallah başaracağız...

[melnur]

Sayın beg şöyle demiş:

Böyle bir düşüncemiz var, İnşallah başaracağız...

Nasıl yani?

Bu söylediklerinizi yansıtabilecek bir çalışma yapacak ve herhalde basımını da gerçekleştireceksiniz; öyle mi?

TDK'nın sözlüklerinden memnun olmadığımı söyleyebilirim. İçeriği bir kenara bıraksak, kalite olarak da iyi değil. En son ambalaj içinde almış olduğum sözlüğün belki 10-15 sayfasında basım gerçekleşmemişti. Sayfalar bomboştu. Benzer şekilde kağıt kalitesi de çok kötüydü...Bence de her bakımdan yetkin bir "Türkçe Sözlük" ihtiyacımız var. Ama bu sorun, amatör bir çalışma ile nasıl giderilebilir, ayrı konu.

[beg]

Basımı işini daha düşünmedik, böyle bir çalışma zaman alır, iş basım aşamasına gelsin, düşünürüz.

[gülübala]

12 eylül'ün kapattığı tdk kötüydü; 12 eylül'ün açtığı şimdiki tdk da kötü; ona karşı eski tdk'lilerin açtığı dil derneği de kötü.

en son tv'de tdk ve dil derneği yetkililerinin kendi sözlükleri ile ilgili bir tartışmalarına tanık olmuştum. tdk'liler, derneklileri hazırladıkları sözlükte, son dönem dilimize girmiş yabancı sözcükleri okunduğu gibi yazıp (online: onlayn, offline: oflayn gibi) onlar türkçeleştirmekle eleştiriyordu ki, haklıydılar. çevrimiçi ve çevrimdışı olarakzaten türkçeleştirilmiş olmalarına karşın, bunların yabancılarını da okunduğu gibi yazmakla dernekliler, kimbilir hangi akla hizmet ediyordu!

sayın beg'in "yazınca", "okunca" vb örneklerini anlamadım; daha doğrusu, bunların ilerde karşılık bulacağı sözcüklere kavuşuncaya dek, karşılığı boş bırakılmak kaydıyla yeni sözlüklere alınmasını önerdiğini anladım. doğruysa, bunun sözlük kavramıyla bağdaşmayacağını düşünüyorum.

[Zıpçıktı]

Sayın beg,bu konudaki duyarlılığınızı ve yürüttüğünüz hummalı çalışmalarınızı takdir ediyorum.TDK'nin önemsemediği 50.000'den fazla Öztürkçe sözcük var demek ki!İşin acıklı yanı,bu binlerle ifade edilen sözcüklerin İstanbul Türkçesi tarafından unutulmuş;yerine Arapça,farsça vs karşılıklarının geçmiş olması ve buna karşın diğer Türk ülkelerinde ve Anadolu yörüklerinde hala konuşuluyor olması.Bu kelimelerin Türkçe'ye yeniden kazandırılması,sözlüklerin doğru hazırlanması hatta yeni sözcükler üretilerek dilimizin zenginleştirilmesi sizin gibi değerli ve duyarlı insanlar sayesinde mümkündür.




Çalışmalarınızda sonsuz başarı ve kolaylıklar diliyorum...


Saygı ve sevgilerimle...

[Gılgamış]

Ali Püsküllüoğlu'nun sözlükleri benim gereksinimlerimi oldukça karşılıyor.

[Zıpçıktı]

Sayın Gılgamış şöyle demiş:

Ali Püsküllüoğlu'nun sözlükleri benim gereksinimlerimi oldukça karşılıyor.

Benim karşılamıyor her zaman.Belki daha büyük bir sözlüğü vardır Psüküllüoğlu'un,ama bendeki sözlükte aradığım her şeyi bulamıyorum.