Mezhep imamlarından birine tabi olmak şart mıdır?

[aliyılmaz]

Bilindiği gibi mezhepler ibadetler konusunda alimlerin değişik görüşler
bildirmeleri üzerine oluşmuş, kendine has usûlleri olan ekollerdir.
Bir Müslüman mezheplerden birine, yani mezheblerin kurucusu kabul edilen
alimlerden birine tabi olmak zorunda mıdır? Hanefi mezhebinden olan
birisi sadece İmam-ı Azam Ebu Hanife'nin görüşlerine göre mi ibadet
etmek zorundadır.

Eli biraz kanadığında şafi, bir kadına eli değdiğinde hanefi olamaz mı?
Abdestinin bozulmaması için, dinde kolaşlaştırmak esas olduğuna göre,
keyfi olarak bu alimlerin görüşlerine duruma göre itibar etmesi caiz midir?

Saygılarımla

[kaan]

Sayın aliyılmaz şöyle demiş:

Bilindiği gibi mezhepler ibadetler konusunda alimlerin değişik görüşler
bildirmeleri üzerine oluşmuş, kendine has usûlleri olan ekollerdir.
Bir Müslüman mezheplerden birine, yani mezheblerin kurucusu kabul edilen
alimlerden birine tabi olmak zorunda mıdır? Hanefi mezhebinden olan
birisi sadece İmam-ı Azam Ebu Hanife'nin görüşlerine göre mi ibadet
etmek zorundadır.

Eli biraz kanadığında şafi, bir kadına eli değdiğinde hanefi olamaz mı?
Abdestinin bozulmaması için, dinde kolaşlaştırmak esas olduğuna göre,
keyfi olarak bu alimlerin görüşlerine duruma göre itibar etmesi caiz midir?

Saygılarımla

Benim Kişisel kanaatim keyfi olarak mezhep imamlarının yada onların ekollerindeki fakihlerin görüşleri arasında geçişler yapmak uygun değildir.

Mesleye fetva değil usul açısından bakmak gerekir. Ameli mezhepleri birbirlerinden ayıran fetvalar ve görüşler değil, fıkıhta takip ettikleri usullerdir.

Örneğin Habefiler kıyas, hatta istihsan bir delil iken caferiler kıyası kesinlikle delil olarak kabul etmezler.

hatta eleştiri anlamında İmam-ı Azam ebu Hanife ile ilgili bir rivayet aktarırlar.

Rivayete göre, Ebu Hanife Yolda giderken saçlarına beyazlar düşmeye başlamış bir adam görür. Der ki, "saçlarındaki beyazları koparsana",

Adam cevaben,

"beyazları koparınca sayısı artıyor." der.

Bunun üzerine İmam

"Öyleyse Siyahlarını kopar" der.

Böyle bir olayın gerçekliğinden ziyade anlatılmak istenen mantık önemlidir.

Usul-u Fıkh da Ameli mezhepler birbirlerinden ayrılmaktadır. Furu daki farklılıklar da, bu usul farklarından kaynallanır.

Bir hanefi alim, kıyas yadaolmadığı yerde istihsana aşvurarak hüküm veririken, Bir caferi qalim bu metodu kesinlikle uygulamaycaktır.

Yada bir Maliki alim, Rey' e önem vermeyerek, ne kadar zayıf olursa olsun, yaa ahad haber olursa olsun, nakli esas alacaktır.

Şimdi bir müslüman bazen hanefinin bazen şafii'nin gömrüşünü kabul etmeye kalktığı zaman şöyle bir sorun ortaya çıkar, Farkı usullerden ortaya çıkan görüşlere uyduğu için, usul nopktasında çelişik bir duruma düşer. Bir yerde o usulü doğru kabul etmiş olurken diğer yerde kabul etmemiş olacaktır.

Bu nedenle farklı mezhepler arasındaki görüşler içerisinden tercihler yapabilmek, ciddi bir usul ve fıkh bilgisi gerekmektedir.

Şunu da belirtmek isterim ki görüş farklılıkları sadece mezheplerin arasında değil, mrezheplerin içerisinde de olabilir.

İmameyn denen, imam-ı azamın iki öğrencisinin görüşleri ile, imam-ı azam'ın göerüşleri arasında da nice farklar vardır. Oysa usuller aynıdır, ekolleri aynıodır. O da reyden kaynaklanan farklılıklardır. Bu durumlarda tercih yapmak bir öncekine nazaran daha kolaydır.

[aliyılmaz]

Sayın kaan şöyle demiş:

Benim Kişisel kanaatim keyfi olarak mezhep imamlarının yada onların ekollerindeki fakihlerin görüşleri arasında geçişler yapmak uygun değildir.

Keyfi olarak değişik mezheplere göre amel etmek elbette doğru olmayabilir.
Ancak bütün farklılıkler için olmasa da bazı durumlar için istediği imamın
görüşüne uyabilir, caizdir. Her farklılık iyice irdelenmeli tabiki sizin de dediğiniz gibi.

Sadece usul falklılığı değildir keyfi taklidin yanlışlığının sebebi.

Benim belirttiğim örnekte olduğu gibi abdest'in bozulma şartları konusundaki
İmam-ı Şafii ve İmam-ı Azam'ın görüş farklılıklarında usul aynıdır. Birisi icma
diğeri kıyasa başvurmamışlardır. Nakledilen bir olayın değişik yorumlarıdır.
Peygamberimizin alnı kanyor ve Hz. Aişe validemiz eliyle kanı temizliyor. Ve peygamberimiz kalkıp abdest alıyor. Şafi, Hz. Aişe dokunduğu için abdest
aldığını, İmamı Azam ise kanadığı için abdest aldığını düşünüyor ve bu
doğrultuda hüküm veriyorlar.

Bu durumda abdest ya kadın eli değdiği için, ya kanadığı için, ya da her iki
durumda bozuluyor. Yani işine geldiği gibi amel etmek bu durum için caiz
değildir.

Şafiler namazda her rukudan önce ellerini kaldırarak tekbir getirirler.
Hanefiler sadece namaza başlarken tekbir getirirler. Caferiler namaz kılarken
ellerini bağlamazlar, yanlarda salınıktır. Bunlar şekli farklılıklardır. bu konuda
keyfi davranmanın hiçbir mahzuru yoktur diye düşünüyorum.

saygılarımla

[kaan]

Benim belirttiğim örnekte olduğu gibi abdest'in bozulma şartları konusundaki
İmam-ı Şafii ve İmam-ı Azam'ın görüş farklılıklarında usul aynıdır. Birisi icma
diğeri kıyasa başvurmamışlardır. Nakledilen bir olayın değişik yorumlarıdır.
Peygamberimizin alnı kanyor ve Hz. Aişe validemiz eliyle kanı temizliyor. Ve peygamberimiz kalkıp abdest alıyor. Şafi, Hz. Aişe dokunduğu için abdest
aldığını, İmamı Azam ise kanadığı için abdest aldığını düşünüyor ve bu
doğrultuda hüküm veriyorlar.

Burada usul açısından bir fark yok. Ancak keyfi davranıldığı zaman şöyle bir çelişki ortaya çıkar. Bir kişi hanefinin içtihadına göre, kadının eli değdiğinde abdestim bozulmaz, şafiinin içtihadına göre de, kanayınca bdest bozulmaz derse, muhakkak birinde hata yapmıştır.

Aslında en doğrusu her ikisinde de abdesti yenilemek. Keyfilik böyle olmalı, yan
i ruhsatta değil azamette keyfilik olmalı, abii ki bu takvadır. Ölçü ise yukarda dediğim gibi nasların yorumlarının nasıl farklılaştığını bilemkten geçer.

Müçtehidler, muhakkikler ve mukallidler şeklinde bir ayrıma gidresek, Biz ancak muhakkik omaya adayız şu aşamada. içtihad için epey bir ayrıntıya yakinen vakıf olmak mecburiyetindeyiz. Tercih yapabilmek ise yine belli bir eğitim gerektirir.

Namaz konsuundaki uygulama farklılıkları tamamne ahad haberler araıdnaki farklıllardan kaynklanır. Peygamberin namaz kılarken her zaman tek bir el bağlama şekli izlediğini zannetmiyorum. Bu yüzden her birisin ayrı ayrı uygulanmasında da bir sakınca olacağını zannetmiyorum. Neticede el bağlamak gibi ayrıntılar namazın ne farzı, ne de vacibidir. Ki vacib sadece hanefilerde mevcut oaln bir kavramdır.

[aliyılmaz]

Sayın kaan şöyle demiş:

Burada usul açısından bir fark yok. Ancak keyfi davranıldığı zaman şöyle bir çelişki ortaya çıkar. Bir kişi hanefinin içtihadına göre, kadının eli değdiğinde abdestim bozulmaz, şafiinin içtihadına göre de, kanayınca bdest bozulmaz derse, muhakkak birinde hata yapmıştır.

Sayın aliyılmaz şöyle demiş:

Bu durumda abdest ya kadın eli değdiği için, ya kanadığı için, ya da her iki
durumda bozuluyor. Yani işine geldiği gibi amel etmek bu durum için caiz
değildir.

Bu konuda bir sorun yok sanıyorum. Sizin de dediğiniz gibi "ruhsat ve
azamet" konusu önemlidir bu durumda. Müslüman her zaman ihtiyatlı
davranmalıdır. Akşam namazına 30-40 dk kala ikindinin kılınmasının
mekruh oluşunun sebebi de budur aslında. Ola ki unutur, ve namazı
kaçırır diye alimler namazı son ana bırakmayı mekruh görmüşler.

Azamet'i seçmek muttaki olmanın bir gereğidir.

saygılarımla

[aliyılmaz]

Sayın kaan şöyle demiş:

Müçtehidler, muhakkikler ve mukallidler şeklinde bir ayrıma gidresek, Biz ancak muhakkik omaya adayız şu aşamada. içtihad için epey bir ayrıntıya yakinen vakıf olmak mecburiyetindeyiz. Tercih yapabilmek ise yine belli bir eğitim gerektirir.

Sizi bir muhakkik kabul ederek bir soru sorabilirim sanıyorum: Bir alime göre
seferi olabilmek için yerleşim yerinin dışına çıkmak yeterliyken, diğerine göre
90 km uzaklaşmak gerekiyor. Hangisine uymak daha doğru olabilir? (Ruhsatı
esas alarak cevap verebilir misiniz?)

saygılarımla

[kaan]

Sayın aliyılmaz şöyle demiş:

Sizi bir muhakkik kabul ederek bir soru sorabilirim sanıyorum: Bir alime göre
seferi olabilmek için yerleşim yerinin dışına çıkmak yeterliyken, diğerine göre
90 km uzaklaşmak gerekiyor. Hangisine uymak daha doğru olabilir? (Ruhsatı
esas alarak cevap verebilir misiniz?)

saygılarımla

seferilik konusunda esas olan mesafeden ziyade süredir. Bu nedenle günümüzde seferiliğin oluşup oluşamyacağı tartışmalıdır. Belirli bri süre gidilen yoldan aksıt süre midir? yoksa o kadarlı sğrede o günkü şartlarda gidilen yol mudur?

Bu konuda iki görüşe de uyulabilir. Benim kişisel kanaatim, mekanın değişmesi de, gidilen süre kadar önemlidir. Eğer öyle olmasaydı 15 günlük limit olmazdı. Yani ortama alışmak, başka bir deyişle misafirlşik psikolojisin
oluması da önemlidir.

En doğrusunu Allah bilir.

[memetmex]

Araf suresinden.......

2.ayet:
Bir kitaptır bu; sana indirildi, onunla uyarıda bulunasın diye ve inananlar için bir öğüt ve düşündürme olarak... O halde, bundan dolayı göğsünde bir sıkıntı olmasın

3. ayet:
Rabbinizden size indirilene uyun; O'nun berisinden birtakım velilerin ardına düşmeyin. Siz ne kadar da az öğüt alıyorsunuz!

Alıntı "TÜRKÇE KUR'AN-I KERİM (Y.NURİ ÖZTÜRK)" tendir..

Herhalde arif olan anlar; yoruma gerek yok. İnandığınızı iddia ettiğiniz kitaplarıda lütfen iyi okuyunuz..

[kaan]

Sayın memetmex şöyle demiş:

Araf suresinden.......

2.ayet:
Bir kitaptır bu; sana indirildi, onunla uyarıda bulunasın diye ve inananlar için bir öğüt ve düşündürme olarak... O halde, bundan dolayı göğsünde bir sıkıntı olmasın

3. ayet:
Rabbinizden size indirilene uyun; O'nun berisinden birtakım velilerin ardına düşmeyin. Siz ne kadar da az öğüt alıyorsunuz!

Alıntı "TÜRKÇE KUR'AN-I KERİM (Y.NURİ ÖZTÜRK)" tendir..

Herhalde arif olan anlar; yoruma gerek yok. İnandığınızı iddia ettiğiniz kitaplarıda lütfen iyi okuyunuz..

Kusura bakmayın da ben anlamadım.

[canugur]

Birine tabi olmak sart mi, önce bu konu anlasilmis, yeterince acilmis degilken, mezep imamlarina tabi olmanin tartisilmasi anlamsiz geliyor.